Bir Ninninin Hikayesi: Dandini Dandini Dastana

DANDİNİ DANDİNİ DASTANA…

Ninnilerin sihirli bir büyüye sahip olduklarına hep inanmışımdır. Ne anlama geldkilerinden çok söylerken oluşturdukları ahenk bizleri büyülerdi. Ama hiçbir zaman korkunç bir geçmişe sahip olabilecekleri aklımın ucundan geçmemişti. Ta ki Oğuz Atay’ın Tutunamaynlar romanını okuyana dek.

Efsanemizin baş kahramanlarından Kutlug Dandini ve Farsus Dastana’nın babası olan Hartug Dandini 7. Yüzyılda Mezopotamyadan Anadoluya İsa peygamberin dinini yaymak üzere göç etmiştir. Din işleri ile yoğun bir şekilde ilgilenen baba Hartug çocuklarına fazla zaman ayıramamaktadır. Çocukları ise babalarının bostanında karga avlamak ve buldukları her çimenliğe uzanıp aylaklık yapmakla meşguldür. Bu iki kardeş cinselliğe oldukça meraklıdırlar. Dasdana sürekli olarak Dandiniye cinsel hikayeler anlatıp birlikte olduğu dul kadınlardan bahseder. Kardeşine göre daha sessiz ve kendi halinde olan Dandini kardeşinin anlattıkları karşısında içten içe bir kıskançlık ve şehvet hissetmektedir. Dandini bir sabah erkenden kalkarak köy meydanına gider ve duvarlardan birine  Dasdana ile bir kadının cinsel ilişkisini anlatan bir resim çizer. Resmin altına ise anlaşılması güç bir yazı ile  “Hartug Dandini oğlu Farsus Dasdana! Neden Elbas Surkan’la yattın?”  diye yazar. Bunu gören babası  Dandini’yi bir güzel döver.
Kutlug Dandin’I babasının bütün karşı koymalarına rağmen kılıç eğitimi almaya başlar. Farsus Dasdana ise uzun bir süredir hayalini kurduğu şeyi yapar ve bir köylü kızını iğfal etmeyi başarmıştır. Ve en sonunda Dandini ile Dastana babaları Hartung Dandini’yi öldürür.

O günden itibaren Anadolu da ağızdan ağıza yayılan bu hikaye zamanla çocukları uyutmak için (korkutmak) bazı bölümleri çıkarılarak söylenmiştir.
Çocukken bu ninniyi dinlerken korkudan mı yoksa gerçekten uykumuz geldiği için mi uyuyorduk bilinmez ama şu bir gerçek ki her bilinmezin arkasında bir gerçeklik her gerçeğin arkasında da bir tarih yatmaktadır.

Tutunamayanlar romanında ise ninninin orijinali şöyledir:
“Ninni yavrum bebeğime
Kirler dolar göbeğime
Dandin vurma erkeğime
dandini dandini dasdana

Çıplak uzanmış dastana
Kızı gelmiş anadan doğma
Yatacakları sırada
Danalar girmiş bostana

Dastana’da bu hırs varken
Bostanda kızla yatarken
Bağırmış babası birden
Kov bostancı danayı

Dastana kızmış köpürmüş
Gitmiş hartug’u öldürmüş
Danayı kovarken gülmüş:
Yemesin lahanayı”

Aykut Özavinç
1997 yılında doğdum. Üniversite öğrencisiyim.