20.6 C
İstanbul
Pazar, Ekim 2, 2022

Büyülü Orient Ekspresi

İlk seferine 4 Ekim 1883 yılında, Paris’ten hareket ederek başlayan Orient Ekspresi, Varna Limanına kadar aralıksız devam ettikten sonra Varna Limanından yolcular buharlı gemiler ile İstanbul’a ulaşmaktaydı. Orient Ekspresi ilk olarak 1888 yılında İstanbul Sirkeci Garına gelebilmiştir. Döneminin en gösterişli ulaşım aracı olan Orient Ekspresi, 7 farklı ülkeden geçmekteydi. Bu ülkeler sırasıyla: Fransa, Almanya, Avusturya, Macaristan Sırbistan, Bulgaristan ve Türkiye’dir. Avrupa kıtasını boydan boya gezen Orient Ekspresi, saatte 21 mil hız yapabilmekteydi. Paris’ten hareket eden tren yaklaşık olarak 80 saat sonra İstanbul’a varabilmekteydi.


Tren, içerisinde her türlü lüksü barındırmaktaydı. Yolcularının uzun yolculuk boyunca her ihtiyacını karşılayan tren, yolcularını yaklaşık olarak 80 saatliğine gerçek dünyadan koparmaktaydı. Tren, geceleri bir balo organizasyonundan farksızdı.
Döneminin üst düzey bürokratlarını taşımasının yanı sıra kralları, cumhurbaşkanlarını, sanatçıları, ajanları ve üst düzey burjuvaları da vagonlarında misafir etmiştir. Bunlar içerisinde birkaç isim vermek gerekirse: Bulgar Kralı Ferdinand, Fransız Cumhurbaşkanı Paul Dechanel, Belçika Kralı 2. Leopold, romancı Agatha Christie, casus Mata Hari ve Arabistanlı Lawrence bu ünlülerden bazılarıydı. Yıllar geçtikçe Orient Ekspersi hakkında çeşitli efsaneler de yayılmaya başladı. Bu efsaneler yıllar sonra çeşitli film ve romanlarla tekrar hayat buldu. Agatha Christie’in efsanevi romanı “Doğu Ekspresi’nde Cinayet” belki de Orient Ekspersini içinde barındıran en önemli başyapıtlardan birisidir. Yazar 1934’de yayınladığı romanda İstanbul’a 70 kilometre uzaklıkta Orient Ekspres’te işlenen gerçek bir cinayetten esinlendi. “Doğu Ekspresi’nde Cinayet” farklı yıllarda 3 kez beyaz perdeye de uyarlanmıştır.


Bu lüks tren güzergahı üzerindeki şehirlerin de gelişmesine büyük katkı sağladı. Çeşitli şehirlerde konaklama amacıyla açılan oteller konuklarını en mükemmel şekilde ağırlamak üzere dizayn edilmiştir. Bu otellerden birisi de İstanbul’da açılan Pera Palas’tır. Orient Ekspresi, savaş yıllarında hizmetine ara vermek zorunda kalmıştır. 1914-1918 yılları arasında istasyonda beklemede kalan trenin bir vagona tarihin en önemli antlaşmalarından birine ev sahipliği yapmıştır. 11 Kasım 1918’de Alman temsilciler ile Fransız ve İngiliz bürokratları arasında I.Dünya Savaşını bitiren antlaşma imzalandı.
Tarihi öneme sahip olan bu vagon, antlaşma imzalandıktan sonra Fransız hükümeti tarafından zaferin sembolü olarak sergilenmek amacıyla müzeye konmuştur. Ancak işler II. Dünya Savaşında değişir. Fransayı işgal eden Almanya, Hitlerin isteği üzerine vagonu serginlediği müzeden alınarak Fransa’ya teslimiyet belgeleri bu vagonda imzalatıldı. Vagonu Almaya’ya götürüp orada sergilemeye başlayan Hitler savaşı kaybedeceğini anladığında vagonu yaktırır. Çünkü Almanya aynı vagonda bir yenilgiye daha hazır değildi.

Orient Ekspresi I. Dünya Savaşından sonra rotasında değişikliğe gitti. Almanya ve Avusturya güzergahtan çıkarıldıktan sonra İstanbul’a ulaşım 58 saate düştü. II. Dünya Savaşından sonra giderek önemini kaybeden ekspres, son seferini 27 Mayıs 1977 yılında gerçekleştirdi. Orient Ekspresi 100. yıl anısına 1983 yılında dünyanın çeşitli bölgelerinden gelen 100 kadar ünlü kişiyle Paris-İstanbul seferini gerçekleştirdi. Gazeteci ve yazar Edmond About, ekspresin ilk seferinden gözlemlerini 1884 yılında De Ponteise à Stamboul isimli kitabında yayınladı.
Doğu Ekspresi, dönemi için sadece saraylarda rastlanabilecek bir lüks anlayışının raylar üzerinde giden emsalidir. Süper zenginlerin ve iflas etmemiş soyluların para harcamak için âdeta yarıştığı bir lüks yuvasıdır. Öyle ki günde birkaç kez kıyafet değiştirmemek veya akşam yemeğine gala kıyafeti olmadan katılmak görgüsüzlük sayılır. Lüksün ve ihtişamın raylar üzerinde seyahat ettiği bu döneme ‘Belle Époque’ (Güzel Dönem) adı verilmiştir.






Aykut Özavinç
1997 yılında doğdum. Üniversite öğrencisiyim.

Related Articles

CEVAP VER

Bir yorum girin
Adınız

- Advertisement -spot_img

Latest Articles